Rola oddechu w codziennym życiu

Oddycham, więc jestem. Nic, co ludzkie, nie jest mi obce i… przepona nam w tym pomaga. Dowiedz się jaka jest rola oddechu w życiu.

Oddech jako funkcja motoryczna i, co najważniejsze, funkcja nad którą mamy pewien stopień kontroli, pozwala nam na wiele różnych codziennych zachowań. 

Kiedy wykorzystujemy kontrolę nad oddechem w codziennym życiu?

Defekacja – podczas wypróżniania, kontrola przepony i mięśni oddechowych pozwala nam na usuwanie kału z układu pokarmowego. Przepona, mięśnie klatki piersiowej i brzucha wywierają nacisk na przewód pokarmowy. Gdy płuca wypełnione powietrzem naciskają na przeponę, przestajemy oddychać, by wywierać ciśnienie, które pomaga w przepchnięciu mas kałowych. 

Kaszel – jest odruchowym lub kontrolowanym manewrem oddechowym, który zazwyczaj ma na celu usunięcie czynników drażniących z dróg oddechowych. W wyniku podrażnienia receptorów w drogach oddechowych najpierw dochodzi do szerokiego otwarcia głośni, wzięcia wdechu, a następnie zamknięcia głośni i fazy ściskania płuc ze skurczu mięśni oddechowych (w tym przepony), co skutkuje zwiększeniem ciśnienia na płuca, po czym dochodzi do nagłego otwarcia głośni i wyrzutu powietrza z dróg oddechowych wraz z zanieczyszczeniami. Ciśnienie podczas kaszlu może być tak silne, że może stanowić duże obciążenie na dno miednicy i prowadzić do gubienia moczu. Przydatne mogą być techniki bezpiecznego kaszlu. (Podobne, ale szybsze manewry zachodzą podczas kichania). 

Poród – podczas skurczów partych, które pojawiają się w II okresie porodu kontrola i koordynacja oddechu przeponowego i mięśni całego cylindra oddechowego pomaga wyprzeć dziecko poza ciało matki 🙂 Ale o tym będzie więcej w ebooku “Oddychaj na zdrowie”. 

Wytwarzanie głosu – oddech jest energią dla głosu. Głos powstaje na wydechu. Podczas przepływu powietrza przez krtań i odpowiedniego ustawienia strun głosowych powstaje dźwięk. Głos może być modyfikowany m.in. przez zmianę napięcia strun, kontrolę mięśni oddechowych i przepływ powietrza. W podobny sposób powstają dźwięki związane z płaczem i śmiechem. W tych mechanizmach przepływ powietrza przez krtań jest zmienny, a dodatkowo dochodzi do nagłego zamknięcia głośni. Dodatkowo podczas śmiechu intensywnie pracują mięśnie brzucha. 

Wymiotowanie – gdy aktywowany jest odruch wymiotny, silny i gwałtowny skurcz mięśni brzucha i przepony usuwa treść żołądkową przez jamę ustną. W początkowej fazie dochodzi do wdechu i zamknięcia głośni z silnym skurczem przepony, by doszło do otwarcia zwieracza przełyku. Jednocześnie mięśnie brzucha się kurczą i ściskają żołądek. Gdy górny zwieracz przełyku się rozluźnia dochodzi do usunięcia treści żołądkowej. 

Stabilizacja ciała – wytwarzanie optymalnego ciśnienia wewnątrz-brzusznego przy udziale mięśni oddechowych i obniżającej się przepony wspiera stabilizację kręgosłupa i całego ciała. Kontrolowane oddychanie przeponowe wspiera również utrzymywanie równowagi ciała. 

To tylko niektóre z funkcji oddechu. Więcej znajdziesz we wpisie o oddechu funkcjonalnym. 

Źródła:

Tashiro D, Nakahara M, Kitajima E, Haraguchi K. The effects of a defecation posture, supported by the upper limbs, on respiratory function. J Phys Ther Sci. 2020;32(5):332-336. doi:10.1589/jpts.32.332

Hirayama F, Lee AH, Hiramatsu T, Tanikawa Y. Breathlessness is associated with urinary incontinence in men: A community-based study. BMC Pulm Med. 2010;10:2. Published 2010 Jan 6. doi:10.1186/1471-2466-10-2

Andrani F, Aiello M, Bertorelli G, Crisafulli E, Chetta A. Cough, a vital reflex. mechanisms, determinants and measurements. Acta Biomed. 2019;89(4):477-480. Published 2019 Jan 15. doi:10.23750/abm.v89i4.6182

Andrews PL. Physiology of nausea and vomiting. Br J Anaesth. 1992;69(7 Suppl 1):2S-19S. doi: 10.1093/bja/69.supplement_1.2s. PMID: 1486009.

Hemborg B, Moritz U, Löwing H. Intra-abdominal pressure and trunk muscle activity during lifting. IV. The causal factors of the intra-abdominal pressure rise. Scand J Rehabil Med. 1985; 17(1): 25–38, indexed in Pubmed: 3159082.

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn

Jeżeli chcesz więcej dowiedzieć się o oddychaniu i poznać skuteczne metody treningu oddechowego... ⏬ :)

Dodatkowo, dostaniesz za darmo 7-dniowy Mini Kurs Oddechowy, czyli łagodne i ciekawe wprowadzenie do świata oddechu

Zapisując się do newslettera wyrażasz zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych w postaci adresu e-mail przez sofizjo.pl w celu przesyłania na podany przeze mnie adres e-mail newslettera oraz informacji handlowych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt. a RODO oraz art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, jak również w celu weryfikacji listy subskrybentów ww. newslettera.Oświadczasz, że zapoznałeś/aś się z klauzulą informacyjną dot. przetwarzania moich danych dostępną tutaj.

Może cię zainteresować:

Bezdech senny – co warto wiedzieć?

Wiecie co jest głównymi przyczynami przedwczesnej śmierci osób z zaburzeniami oddychania podczas snu? Powikłania sercowo naczyniowe i… wypadki! A nie są to jedyne konsekwencje bezdechu

Jak pomóc dzieciom w powrocie do szkoły?

Jeżeli mam coś polecić lub poradzić w temacie dzieci to tylko z mojej działki oddechu i fizjoterapii. Jak prawidłowy oddech wspiera uczniów? Jak pomóc dziecku, które

Czy od oddechu może boleć kręgosłup?

Czy oddychanie może powodować przewlekły ból kręgosłupa? Jak oddychać, by nie bolały nas plecy? Odpowiedzi znajdziesz w tym wpisie. Stabilizacja Ruch ciała wymaga stabilizacji. Zapewnia

Jak lepiej oddychać – 5 wskazówek

Wśród wielu różnych technik i metod oddechowych, często się zapomina co jest w oddechu najważniejsze – to, że powinien być zdrowy! Co robić, by lepiej

Cykl miesiączkowy – jak się zmienia oddech?

Jak oddychać, by się lepiej czuć podczas miesiączki? Funkcjonowanie płuc adaptuje się do potrzeb metabolicznych organizmu. Podczas cyklu miesiączkowego zmienia się poziom hormonów, co wpływa